มากกว่าการจ่ายยา คือการ “ต่อลมหายใจ”
ถอดรหัสหัวใจเภสัชกรชุมชน ผ่านบันทึกช่วยชีวิตของ ภญ. กาญจนา สุดฤทธิ์
ในสายตาของคนทั่วไป “ร้านยา” อาจเป็นเพียงสถานที่สำหรับซื้อยาแก้ปวด ลดไข้ หรือพลาสเตอร์ปิดแผล แต่สำหรับชาวบ้านในย่านนี้ ร้านยาของ เภสัชกรหญิง กาญจนา สุดฤทธิ์ คือ “ด่านหน้า” ที่พิสูจน์แล้วว่า การใส่ใจในรายละเอียดเพียงเล็กน้อย สามารถรักษาชีวิตคนคนหนึ่งไว้ได้อย่างปาฏิหาริย์
ผ่านบันทึกการทำงานที่เต็มไปด้วยความมุ่งมั่น นี่คือตัวอย่าง 2 เหตุการณ์สำคัญที่เปลี่ยน “อาการป่วยธรรมดา” ให้กลายเป็นการกู้ชีพที่ทันท่วงที
1. เมื่อ “ผื่นแพ้ผ้าอ้อม” คือสัญญาณอันตรายถึงชีวิต
เรื่องราวเริ่มขึ้นง่ายๆ เมื่อญาติคนไข้เดินเข้ามาซื้อยาทาผื่นแดง แต่ด้วยสัญชาตญาณและการช่างซักถาม เภสัชกรหญิงกาญจนา ไม่ได้จบแค่การหยิบยาตามสั่ง เธอเลือกที่จะถามต่อจนพบว่าคนไข้มีอาการ “ซึม ตาบวม ปากบวม” และเพิ่งได้รับยากันชักตัวใหม่มา
การตัดสินใจวินาทีชีวิต:
เธอวิเคราะห์ทันทีว่านี่คือ SJS (Stevens-Johnson Syndrome) หรืออาการแพ้ยารุนแรงที่อาจอันตรายถึงขั้นเสียชีวิต แม้จะเผชิญกับอุปสรรคที่คนไข้ไม่สะดวกไปโรงพยาบาล แต่เธอก็ไม่ละทิ้งหน้าที่ เภสัชกรหญิงกาญจนาประสานงานกับแพทย์เฉพาะทาง ติดตามอาการผ่านไลน์และโทรศัพท์อย่างใกล้ชิด ประคับประคองการรักษาจนคนไข้พ้นขีดอันตรายในที่สุด
“ร้านยานี้อาจจะตรวจช้า ถามเยอะหน่อยนะคะ อย่าเพิ่งรำคาญ เพื่อที่เราจะได้ข้อมูลที่ครบถ้วนที่สุด” — นี่คือคติประจำใจที่ช่วยให้เธอตรวจพบวิกฤตที่คนอื่นมองข้าม
2. “Time is Brain” ปวดหัวรุนแรง…ที่แฝงด้วยอัมพฤกษ์
อีกหนึ่งเคสที่น่าประทับใจคือ ผู้ป่วยหญิงที่เดินเข้าร้านมาด้วยอาการปวดหัวอย่างหนักจนลืมตาไม่ขึ้น ในขณะที่คนไข้โฟกัสที่ความปวด สายตาของเภสัชกรหญิงกาญจนา กลับจับจ้องไปที่ “มุมปาก” และ “น้ำเสียง” ที่ดูแข็งผิดปกติ
ทักษะการสังเกตที่เฉียบคม:
เธอรีบทำการประเมิน FAST (คัดกรองโรคหลอดเลือดสมอง) จนพบว่าคนไข้เริ่มมีอาการอ่อนแรงและปากเบี้ยว ผลการส่งตัวไป CT Scan ยืนยันว่าคนไข้มีภาวะ “หลอดเลือดสมองตีบ (Stroke)” จริงตามคาด การส่งตัวที่รวดเร็วทำให้คนไข้ได้รับการรักษาได้ทันเวลา จนคุณหมอที่โรงพยาบาลยังต้องฝากคำขอบคุณมาถึง “ร้านยาข้างเซเว่น” แห่งนี้ที่ช่วยคัดกรองได้อย่างแม่นยำ
บทสรุป: เภสัชกรที่ไม่ใช่แค่คนขายยา
ผลงานของ ภญ. กาญจนา สุดฤทธิ์ (อ้อย) ตอกย้ำให้เราเห็นว่า วิชาชีพเภสัชกรรมคือฟันเฟืองสำคัญในระบบสาธารณสุข การ “ถามเยอะ” ของเธอไม่ใช่ความจุกจิก แต่คือความรักในเพื่อนมนุษย์และความรับผิดชอบต่อวิชาชีพ
วันนี้ ร้านยาของเธอไม่ได้เป็นเพียงที่พึ่งยามเจ็บป่วยเล็กน้อย แต่เป็นที่พึ่งยามวิกฤต เป็นจุดเชื่อมต่อที่แข็งแกร่งระหว่างชุมชนและโรงพยาบาล และเป็นที่ที่ทุกคนมั่นใจได้ว่า “ทุกชีวิตจะถูกดูแลด้วยหัวใจอย่างดีที่สุด”
เภสัชกรหญิง กาญจนา สุดฤทธิ์ (อัอย) สำเร็จการศึกษาเภสัชศาสตรบัณฑิต หลักสูตร 6 ปี จากสำนักวิชาเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ รุ่นที่ 3 ปัจจุบัน นอกจากเป็นเจ้าของร้านยากาญจนาเภสัช สี่แยกท่าหิน อ.สิชล จ.นครศรีธรรมราชแล้ว ยังปฏิบัติหน้าที่รับราชการในตำแหน่งเภสัชกร แผนกผู้ป่วยใน โรงพยาบาลสิชล จ.นครศรีธรรมราช
สำนักวิชาเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ ขอแสดงความชื่นชมอย่างยิ่งต่อ เภสัชกรหญิง กาญจนา สุดฤทธิ์ ผู้เป็นแบบอย่างของเภสัชกรชุมชนที่เปี่ยมด้วยความรู้ ความใส่ใจ และจิตวิญญาณแห่งการดูแลผู้ป่วยอย่างแท้จริง
บทบาทของท่านสะท้อนถึงอัตลักษณ์ของบัณฑิตเภสัชศาสตร์ที่สำนักวิชาฯ มุ่งมั่นพัฒนา คือการเป็นกำลังสำคัญด้านสุขภาพของสังคม พร้อมอุทิศตนเพื่อช่วยเหลือประชาชนด้วยความรับผิดชอบและหัวใจแห่งความเป็นวิชาชีพอย่างแท้จริง